buitenland

President Jemen open voor dialoog met Al-Qaida

(Novum/AP) - De Jemenitische president Ali Abdullah Saleh zegt dat zijn veiligheidstroepen Al-Qaida hard zullen aanpakken. Tegelijkertijd houdt hij de deur open naar onderhandelingen met Al-Qaidastrijders die geweld afzweren. "Dialoog is de beste manier, zelfs voor Al-Qaida, als ze hun wapens neerleggen en terugkeren naar de rede", zei hij in een zaterdagavond uitgezonden vraaggesprek met de televisie van Abu Dhabi.

De Verenigde Staten zeggen dat Al-Qaida in Jemen een mondiale bedreiging vormt. Washington heeft Jemen extra geld en training verschaft om Al-Qaida te bestrijden, waarna het leger vorige maand zware aanvallen uitvoerde op schuilplaatsen van de terroristische groep in Jemen. Maar de regering van Saleh is door oorlogen met verschillende opstandelingen verzwakt. Verder wantrouwt de bevolking van het verarmde en verdeelde land de VS en is het radicaal-islamitisch gedachtegoed wijdverbreid.

Veel Jemenitische en buitenlandse Al-Qaidastrijders houden zich schuil in bergachtige gebieden waar de heersende stammen weinig op hebben met de centrale regering. Jemenieten in de groep hebben tribale banden die het voor de veiligheidstroepen lastig maken hen hard aan te pakken, zonder de goedbewapende stammen tegen zich in het harnas te jagen.

Bovendien heeft het bewind allianties met radicale islamisten gesloten, om zich van de steun van hun volgelingen te verzekeren. De regering heeft in het verleden extremistische strijders tegen separatisten in het zuiden ingezet en zou ze nu ook inzetten tegen sjiitische rebellen in het land.

De regering stelt dat verzoening met Al-Qaidastrijders en andere extremisten noodzaak is, ingegeven door de realiteit in het land. Duizenden Jemenieten hebben in de jaren negentig met andere islamitische extremisten tegen de sovjettroepen in Afghanistan gevochten, daarnaast zijn er veel jongeren die gevochten hebben tegen de Amerikanen in Irak en Afghanistan.

Vicepremier Rashad al-Alimi zei vorige week dat zeshonderd Afghanistanveteranen een rehabilitatieprogramma met geestelijken hebben doorlopen en nu 'goede burgers' zijn. Maar er zijn er ook, die zich na in Jemen gevangen te hebben gezeten en weer te zijn vrijgelaten weer hebben aangesloten bij Al-Qaida, zoals Fahd al-Quso, die in 2000 betrokken zou zijn geweest bij de bomaanslag op het Amerikaanse oorlogsschip USS Cole in Aden.

Al-Quso werd in 2005 tot tien jaar gevangenisstraf veroordeeld, maar drie jaar later weer vrijgelaten. Tot voor kort woonde hij in Aden en was hij 'niet actief', totdat duidelijk werd dat zijn huis een ontmoetingsplaats was van Al-Qaida. Nu is hij met andere Al-Qaidastrijders op de loop in de oostelijke provincie Shabwa, zegt de gouverneur van de provincie, Ali Hassan al-Ahmar.